Thị trường M&A Việt Nam: Toàn cảnh và xu hướng

Thị trường M&A đã trở thành một phần quan trọng trong sự phát triển kinh tế hiện đại. Với sự chuyển mình mạnh mẽ, thị trường này mang đến nhiều cơ hội hấp dẫn cho doanh nghiệp và nhà đầu tư. Bài viết phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến thị trường M&A, từ lịch sử phát triển cho đến tình hình hiện tại. Chúng tôi cũng điểm qua những thách thức mà các doanh nghiệp phải đối mặt như cạnh tranh hay thay đổi trong hành vi tiêu dùng. Cuối cùng, bài viết Thị trường M&A Việt Nam: Toàn cảnh và xu hướng cung cấp góc nhìn về xu hướng tương lai cũng như chiến lược thành công, giúp bạn hiểu rõ hơn về tiềm năng của thị trường M&A cũng như cách để khai thác tối đa lợi ích từ những cơ hội này.

Tìm hiểu Thị trường M&A Việt Nam

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động, thị trường M&A Việt Nam vẫn được đánh giá là một trong những điểm sáng của khu vực Đông Nam Á. Hoạt động mua bán – sáp nhập (M&A) không chỉ là kênh thu hút vốn đầu tư hiệu quả, mà còn đóng vai trò quan trọng trong quá trình tái cấu trúc doanh nghiệp, chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực quản trị của nền kinh tế Việt Nam.

Từ chỗ là một thị trường non trẻ, mang tính cơ hội, M&A Việt Nam đang dần chuyển mình sang giai đoạn phát triển chiều sâu, nơi nhà đầu tư quan tâm nhiều hơn đến chất lượng tài sản, khả năng tạo giá trị dài hạn và hiệu quả hậu sáp nhập. Bài viết này cung cấp cái nhìn toàn cảnh thị trường M&A Việt Nam, đồng thời phân tích các xu hướng M&A nổi bật trong giai đoạn hiện nay và tương lai.

Tổng quan thị trường M&A Việt Nam

Quá trình hình thành và phát triển

Thị trường M&A Việt Nam bắt đầu hình thành từ đầu những năm 2000, gắn liền với tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và mở cửa thu hút đầu tư nước ngoài. Sau khi Việt Nam gia nhập WTO, hoạt động M&A ghi nhận sự tăng trưởng mạnh cả về số lượng lẫn giá trị giao dịch.

Giai đoạn đầu, các thương vụ M&A chủ yếu tập trung vào những lĩnh vực truyền thống như ngân hàng, tài chính, hàng tiêu dùng và bất động sản. Về sau, cùng với sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân, M&A dần mở rộng sang sản xuất, công nghiệp hỗ trợ, logistics, công nghệ và dịch vụ.

Vai trò của M&A trong nền kinh tế

M&A ngày càng giữ vai trò quan trọng trong:

• Tái cấu trúc doanh nghiệp và ngành kinh tế
• Thúc đẩy dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước
• Nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực xã hội
• Chuẩn hóa quản trị doanh nghiệp theo thông lệ quốc tế

Đối với nhiều doanh nghiệp Việt Nam, M&A không chỉ là “bán vốn” mà đã trở thành chiến lược tăng trưởng và phát triển bền vững.

Các động lực thúc đẩy thị trường M&A Việt Nam

Tăng trưởng kinh tế và tiềm năng thị trường

Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng GDP tương đối ổn định, dân số trẻ và tầng lớp trung lưu gia tăng nhanh. Đây là nền tảng quan trọng khiến Việt Nam trở thành thị trường hấp dẫn đối với các nhà đầu tư chiến lược và quỹ đầu tư dài hạn.

Quy mô thị trường lớn giúp các thương vụ M&A không chỉ dừng ở mục tiêu ngắn hạn, mà còn hướng đến khả năng mở rộng và tạo giá trị trong trung – dài hạn.

Cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước

Quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và thoái vốn tại các tập đoàn, tổng công ty lớn tiếp tục tạo ra nguồn cung hấp dẫn cho thị trường M&A. Nhiều thương vụ quy mô lớn trong các lĩnh vực hạ tầng, năng lượng, logistics và tiêu dùng đã và đang thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Hội nhập kinh tế quốc tế

Việt Nam tham gia nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP, EVFTA, RCEP, qua đó:

• Mở rộng khả năng tiếp cận thị trường quốc tế
• Nâng cao mức độ bảo hộ đầu tư
• Tăng tính hấp dẫn của doanh nghiệp Việt trong mắt nhà đầu tư nước ngoài

Hội nhập sâu rộng là chất xúc tác quan trọng cho M&A xuyên biên giới tại Việt Nam.

Áp lực cạnh tranh và tái cấu trúc

Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt buộc doanh nghiệp phải:

• Mở rộng quy mô nhanh
• Tăng năng lực tài chính
• Tái cấu trúc hoạt động kém hiệu quả

Trong bối cảnh đó, M&A trở thành công cụ chiến lược giúp doanh nghiệp thích ứng và bứt phá.

Các chủ thể chính trên thị trường M&A Việt Nam

Nhà đầu tư nước ngoài

Nhà đầu tư đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan, châu Âu và Hoa Kỳ tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt thị trường M&A Việt Nam. Các nhà đầu tư này thường tập trung vào những doanh nghiệp có nền tảng tốt, quản trị minh bạch và tiềm năng tăng trưởng dài hạn.

Doanh nghiệp Việt Nam

Doanh nghiệp Việt, đặc biệt là các tập đoàn tư nhân lớn, ngày càng chủ động tham gia M&A với vai trò bên mua. M&A được sử dụng để mở rộng hệ sinh thái, gia tăng thị phần và từng bước vươn ra khu vực.

Các quỹ đầu tư

Quỹ đầu tư tư nhân (PE) và quỹ đầu tư mạo hiểm (VC) đóng vai trò quan trọng trong việc chuyên nghiệp hóa thị trường, mang theo nguồn vốn, kinh nghiệm quản trị và mạng lưới quốc tế.

Các lĩnh vực M&A nổi bật tại Việt Nam

Bán lẻ và hàng tiêu dùng

Với quy mô dân số lớn và nhu cầu tiêu dùng tăng, bán lẻ và hàng tiêu dùng luôn là lĩnh vực hấp dẫn trong M&A. Nhiều thương hiệu nội địa trở thành mục tiêu của nhà đầu tư nước ngoài.

Sản xuất và công nghiệp

Xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu giúp Việt Nam trở thành điểm đến của các thương vụ M&A trong lĩnh vực sản xuất, đặc biệt là công nghiệp hỗ trợ và chế biến – chế tạo.

Bất động sản và hạ tầng

M&A bất động sản tập trung vào chuyển nhượng dự án, mua cổ phần doanh nghiệp sở hữu quỹ đất hoặc tài sản chiến lược, thu hút nhà đầu tư dài hạn.

Công nghệ và chuyển đổi số

Fintech, thương mại điện tử, phần mềm, dữ liệu và AI đang trở thành điểm nóng mới của thị trường M&A Việt Nam.

Y tế và giáo dục

Đây là các lĩnh vực có nhu cầu ổn định, dài hạn, phù hợp với nhà đầu tư chiến lược và quỹ đầu tư giá trị.

Khung pháp lý điều chỉnh hoạt động M&A tại Việt Nam

Hoạt động M&A tại Việt Nam chịu sự điều chỉnh của nhiều văn bản pháp luật như Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, Luật Cạnh tranh và Luật Chứng khoán. Thủ tục M&A, đặc biệt với nhà đầu tư nước ngoài, đòi hỏi sự tuân thủ chặt chẽ về điều kiện tiếp cận thị trường và phê duyệt của cơ quan quản lý.

Mặc dù khung pháp lý ngày càng hoàn thiện, nhưng các thương vụ phức tạp vẫn cần sự tham gia của đơn vị tư vấn M&A chuyên nghiệp để giảm thiểu rủi ro.

Thách thức của thị trường M&A Việt Nam

Một số thách thức nổi bật bao gồm:

• Minh bạch thông tin và chuẩn hóa báo cáo tài chính
• Khác biệt kỳ vọng định giá giữa bên mua và bên bán
• Rủi ro pháp lý liên quan đến đất đai, thuế và lao động
• Khó khăn trong giai đoạn hậu M&A, đặc biệt là xung đột văn hóa

Những yếu tố này đòi hỏi nhà đầu tư phải tiếp cận M&A một cách thận trọng và có chiến lược dài hạn.

Xu hướng thị trường M&A Việt Nam trong thời gian tới

M&A hướng đến giá trị bền vững

Nhà đầu tư ngày càng chú trọng chất lượng doanh nghiệp, quản trị, ESG và khả năng tạo dòng tiền dài hạn.

M&A theo lộ trình

Các thương vụ mua cổ phần từng giai đoạn, gắn với hiệu quả kinh doanh, sẽ tiếp tục phổ biến nhằm giảm rủi ro và tạo động lực cho ban điều hành.

Gia tăng vai trò của doanh nghiệp Việt

Doanh nghiệp Việt Nam ngày càng đóng vai trò chủ động hơn, không chỉ là bên bán mà còn là bên mua chiến lược.

Chú trọng hậu M&A

Giai đoạn hậu sáp nhập (PMI) được xem là yếu tố quyết định sự thành công của thương vụ, thay vì chỉ tập trung vào việc “chốt deal”.

Thị trường M&A Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, nơi quy mô, chất lượng và tính chuyên nghiệp cùng song hành. Dù còn nhiều thách thức, triển vọng trung và dài hạn của thị trường vẫn rất tích cực nhờ nền tảng kinh tế ổn định, hội nhập sâu rộng và sự trưởng thành của cộng đồng doanh nghiệp.

Việc nắm bắt toàn cảnh và xu hướng thị trường M&A Việt Nam sẽ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư xây dựng chiến lược phù hợp, tận dụng cơ hội và tạo ra giá trị bền vững trong dài hạn.

Công ty TNHH ONE-VALUE Việt Nam

Trụ sở văn phòng Việt Nam

• Tầng 14, số 9 Duy Tân, Dịch Vọng Hậu, Cầu Giấy, Hà Nội
• Tầng 4, Tòa nhà IMC Tower, số 62 Trần Quang Khải, phường Tân Định, TP. HCM

Trụ sở văn phòng Nhật Bản

• Tầng 4, FORECAST Kameido, 2-27-7, Kameido, Koto, Tokyo
• Website: onevalue.vn

Tổng M&A

• 024 7306 0779
• contact.ovvn@onevalue.jp

Tổng thể thương mại

• 024 7306 0779
• trading@onevalue.jp